Khi người tham gia BHXH không may qua đời, thân nhân không chỉ nhận trợ cấp mai táng một lần 25,3 triệu đồng mà còn có thể được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng 1,265 triệu đồng/người/tháng, chi trả đều đặn cho đến khi thân nhân không còn đủ điều kiện. Điều kiện phổ biến nhất để hưởng tuất hằng tháng: người mất đã đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên, hoặc đang hưởng lương hưu, hoặc chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp. Với người tham gia BHXH tự nguyện, chỉ cần đóng đủ 60 tháng là thân nhân đã được hưởng mai táng phí và trợ cấp tuất một lần — tiền đóng không bao giờ mất trắng.
Ai được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng năm 2026
Theo Điều 86 Luật BHXH 2024, thân nhân được hưởng tiền tuất hằng tháng khi người tham gia BHXH bắt buộc chết thuộc một trong 4 trường hợp:
- Có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên.
- Đang hưởng lương hưu hoặc đang tạm dừng hưởng lương hưu.
- Chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.
- Đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng với mức suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
Không nhớ người thân đã đóng được bao nhiêu năm? Bạn có thể tra cứu quá trình đóng BHXH online bằng mã số BHXH hoặc CCCD để kiểm tra chính xác trước khi làm hồ sơ — tránh mất công đi lại nhiều lần.
5 nhóm thân nhân đủ điều kiện hưởng tuất hằng tháng
Không phải ai trong gia đình cũng được hưởng. Luật BHXH 2024 quy định 5 nhóm thân nhân sau:
- Con (kể cả con sinh ra khi người cha đã mất mà người mẹ đang mang thai): hưởng đến khi đủ 18 tuổi.
- Con từ đủ 18 tuổi trở lên nhưng bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
- Vợ, chồng đủ tuổi nghỉ hưu (năm 2026: nam từ 61 tuổi 6 tháng, nữ từ 57 tuổi); chưa đủ tuổi nhưng suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên vẫn được hưởng.
- Cha đẻ, mẹ đẻ; cha, mẹ đẻ của vợ hoặc chồng; thành viên khác trong gia đình mà người tham gia BHXH đang có nghĩa vụ nuôi dưỡng: đủ tuổi nghỉ hưu như trên.
- Nhóm cha mẹ và thành viên gia đình nêu trên nhưng chưa đủ tuổi nghỉ hưu mà suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
Lưu ý quan trọng: vợ/chồng, cha mẹ và thành viên gia đình (trừ con nhỏ) phải không có thu nhập hoặc có thu nhập hằng tháng thấp hơn mức tham chiếu (2.530.000đ/tháng năm 2026) mới được hưởng. Thân nhân đang đi làm hưởng lương và đóng BHXH bắt buộc, hoặc đang hưởng lương hưu/trợ cấp hằng tháng từ mức tham chiếu trở lên thì không thuộc diện hưởng tuất hằng tháng. Tuổi nghỉ hưu chi tiết từng năm xem tại lương hưu 2026: cách tính và tuổi nghỉ hưu.
Mức hưởng trợ cấp tuất hằng tháng năm 2026
Theo Điều 87 Luật BHXH 2024, mỗi thân nhân được hưởng bằng 50% mức tham chiếu; trường hợp thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng thì bằng 70% mức tham chiếu. Với mức tham chiếu năm 2026 là 2.530.000đ/tháng:
| Đối tượng thân nhân | Mức hưởng/tháng |
|---|---|
| Mỗi thân nhân đủ điều kiện | 1.265.000đ |
| Thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng | 1.771.000đ |
Một số điểm cần nhớ: số thân nhân được hưởng tuất hằng tháng tối đa 04 người; nếu gia đình có từ 02 người chết trở lên thì thân nhân được hưởng 02 lần mức trợ cấp. Thời điểm hưởng tính từ ngày đầu tiên của tháng liền kề sau tháng người tham gia chết. Ví dụ: người chồng đóng BHXH 20 năm qua đời, để lại vợ 58 tuổi không có thu nhập và 2 con nhỏ — cả 3 người cùng đủ điều kiện, gia đình nhận 3 × 1.265.000đ = 3.795.000đ/tháng cho đến khi các con đủ 18 tuổi.
Trợ cấp mai táng: 25,3 triệu đồng một lần
Ngoài tiền tuất, người lo mai táng được nhận một lần trợ cấp mai táng bằng 10 lần mức tham chiếu, tức 25.300.000đ theo mức năm 2026. Khoản này áp dụng cho thân nhân của người đang đóng BHXH bắt buộc, người đang bảo lưu thời gian đóng, người đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng — và cả người tham gia BHXH tự nguyện có thời gian đóng từ đủ 60 tháng trở lên.
Trường hợp người chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thân nhân còn được hưởng thêm trợ cấp một lần 36 lần mức tham chiếu (91,08 triệu đồng) — xem chi tiết quyền lợi tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp 2026.
Trợ cấp tuất một lần: khi nào được nhận, tính thế nào
Thân nhân được hưởng trợ cấp tuất một lần khi người chết không thuộc diện hưởng tuất hằng tháng, hoặc thuộc diện nhưng các thân nhân đủ điều kiện thống nhất chọn nhận một lần (trừ trường hợp con dưới 6 tuổi, con hoặc vợ/chồng bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên thì bắt buộc hưởng hằng tháng để bảo vệ người yếu thế). Cách tính giống công thức rút BHXH một lần:
- Mỗi năm đóng BHXH trước năm 2014: 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
- Mỗi năm đóng từ năm 2014 trở đi: 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
- Mức tối thiểu bằng 03 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.
Nếu người chết đang hưởng lương hưu: cứ mỗi năm đã hưởng lương hưu thì trừ đi 0,5 tháng lương hưu đang hưởng khỏi mức 48 tháng lương hưu, tối thiểu còn 03 tháng. Ví dụ: cụ ông hưởng lương hưu 5 triệu đồng/tháng được 6 năm thì qua đời, thân nhân nhận (48 − 6 × 0,5) × 5 triệu = 225 triệu đồng trợ cấp tuất một lần, cộng thêm 25,3 triệu đồng mai táng phí. Công thức chi tiết xem tại rút BHXH 1 lần 2026: điều kiện và cách tính.
Đóng BHXH tự nguyện đủ 60 tháng: thân nhân vẫn được tuất
Đây là điểm nhiều người tham gia BHXH tự nguyện chưa biết: theo Điều 109 và Điều 110 Luật BHXH 2024, người có thời gian đóng BHXH (cộng dồn cả bắt buộc và tự nguyện) từ đủ 60 tháng trở lên khi qua đời thì người lo mai táng được nhận 25,3 triệu đồng, đồng thời thân nhân được hưởng trợ cấp tuất một lần tính theo số năm đã đóng. Người đang hưởng lương hưu từ quá trình đóng BHXH tự nguyện cũng được áp dụng tương tự.
Nếu bạn đang làm tự do, buôn bán nhỏ và mới tham gia BHXH tự nguyện được vài năm, hãy duy trì đóng đều để cán mốc 60 tháng — đó là "tấm lưới an toàn" cho gia đình. Bạn có thể đăng ký BHXH tự nguyện online chỉ trong vài phút, chọn mức đóng phù hợp thu nhập và theo dõi quá trình đóng ngay trên điện thoại.
Hồ sơ và thời hạn giải quyết chế độ tử tuất
Hồ sơ gồm: sổ BHXH của người đã mất; bản sao giấy chứng tử (hoặc quyết định tuyên bố đã chết của Tòa án); tờ khai của thân nhân (kèm biên bản họp các thân nhân nếu chọn hưởng tuất một lần thay vì hằng tháng); biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động nếu thân nhân suy giảm từ 81% trở lên; biên bản điều tra tai nạn lao động nếu chết do tai nạn lao động.
Thời hạn theo Điều 91 và Điều 112 Luật BHXH 2024: thân nhân nộp hồ sơ trong 90 ngày kể từ ngày người tham gia chết — nộp cho công ty (nếu người mất đang đóng BHXH bắt buộc; công ty chuyển lên cơ quan BHXH trong 30 ngày) hoặc nộp thẳng cho cơ quan BHXH (các trường hợp còn lại, kể cả BHXH tự nguyện). Cơ quan BHXH giải quyết và chi trả trong 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ; nếu không giải quyết phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Câu hỏi thường gặp
Đóng BHXH bắt buộc mới 10 năm thì thân nhân được hưởng gì?
Chưa đủ 15 năm nên không được tuất hằng tháng, nhưng thân nhân vẫn được trợ cấp mai táng 25,3 triệu đồng và trợ cấp tuất một lần tính theo 10 năm đã đóng. Chỉ khi người mất đang hưởng lương hưu hoặc chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp thì không cần đủ 15 năm vẫn có tuất hằng tháng.
Con đã 20 tuổi, đang học đại học có được hưởng tuất hằng tháng không?
Không. Luật BHXH 2024 quy định con chỉ hưởng đến khi đủ 18 tuổi; từ 18 tuổi trở lên chỉ được hưởng nếu bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên — không còn ngoại lệ "đang đi học" như nhiều người vẫn nghĩ.
Vợ chồng đã ly hôn thì người còn lại có được hưởng tuất hằng tháng không?
Không. Điều kiện hưởng ghi rõ "vợ, chồng" — khi đã ly hôn thì quan hệ hôn nhân chấm dứt, người còn lại không còn là vợ/chồng hợp pháp của người đã mất. Các con chung vẫn được hưởng bình thường nếu đủ điều kiện.
Đang đóng BHXH tự nguyện mới 3 năm (36 tháng) mà qua đời thì tiền đóng có mất không?
Không mất. Chưa đủ 60 tháng nên thân nhân không được trợ cấp mai táng và tuất theo Điều 109–110, nhưng số tiền đã đóng được giải quyết hưởng BHXH một lần cho thân nhân theo số năm đã đóng. Vì vậy nếu sức khỏe còn cho phép, bạn nên tiếp tục duy trì BHXH tự nguyện cho đủ 60 tháng để gia đình được hưởng đầy đủ cả mai táng phí lẫn trợ cấp tuất.
Tiền trợ cấp tuất có phải đóng thuế thu nhập cá nhân không?
Không. Tiền tuất hằng tháng và các khoản trợ cấp theo Luật BHXH thuộc nhóm trợ cấp được trừ khỏi thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân — thân nhân nhận đủ 100% số tiền, không bị khấu trừ thuế.
Người thân đã mất, gia đình bối rối không biết làm hồ sơ tử tuất từ đâu?
Đội ngũ dichvubhxh.vn hỗ trợ 1-1: xác định gia đình bạn thuộc diện tuất hằng tháng hay một lần, tính thử số tiền được hưởng, rà soát và hoàn thiện hồ sơ để nộp một lần là xong — đúng hạn 90 ngày, không mất quyền lợi.
Xem dịch vụ hoàn thiện hồ sơNội dung trong bài theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 (số 41/2024/QH15, hiệu lực 01/7/2025), với mức tham chiếu 2.530.000đ/tháng năm 2026. Chính sách có thể điều chỉnh theo thời gian — bạn nên kiểm tra lại tại cơ quan BHXH gần nhất trước khi quyết định.
